Aan de zuidkant van de binnenstad ligt een park dat ouder is dan de meeste parken in Nederland. De Alkmaarder Hout, in de stad kortweg de Hout genoemd, werd al in de zeventiende eeuw aangelegd als wandelbos voor de stadsbewoners. Dat maakt het een van de oudste stadsparken van het land, en het is nog altijd de plek waar Alkmaar naartoe gaat om even niets te doen.
Een park met een plan
De Hout is niet vanzelf ontstaan. Het park werd doelbewust aangelegd met rechte lanen die op elkaar uitkomen, in de stijl van die tijd, toen orde en symmetrie het ideaal waren. Later kwamen er landschappelijke delen bij, met slingerpaden, waterpartijen en groepen bomen. Die twee lagen zie je er nog steeds in terug, en dat maakt een wandeling er afwisselender dan je zou verwachten van een stadspark.
Wat je er doet
- Wandelen over de lanen, waar oude beuken en eiken staan.
- Hardlopen, want het park heeft rondjes van verschillende lengte.
- Met kinderen naar de speelplekken.
- Op een deken op het gras, bij het eerste zonnetje samen met de halve stad.
- Naar een evenement, want in de zomer worden er activiteiten en voorstellingen gehouden.
De sfeer per seizoen
In het voorjaar is de Hout op zijn mooist, met licht dat door het jonge blad valt en stinzenplanten onder de bomen. In de zomer is het park de koelste plek van de stad en zit het vol met picknicks. In het najaar liggen de lanen vol blad en is het licht laag en warm. In de winter is het er stil en lopen vooral hondenbezitters en vaste wandelaars hun rondje.
De rand van het park
De Hout ligt tegen de binnenstad aan, gescheiden door een singel. Aan de andere kant grenst het aan woonwijken en aan sportvelden. Die ligging maakt het praktisch. Je loopt vanaf de Langestraat in tien minuten het park in, en vanaf het park sta je in vijf minuten bij een sportveld of een school. Voor veel Alkmaarders is het park daardoor onderdeel van hun dagelijkse route, niet iets waar je speciaal naartoe gaat.
Andere groene plekken in de stad
Naast de Hout heeft Alkmaar het Victoriepark, groene singels rond de oude vesting, en aan de rand van de stad het recreatiegebied Geestmerambacht met water, ligweides en fietspaden. Wie meer ruimte zoekt, fietst de polder in of het duingebied richting Bergen. De combinatie van een oud stadspark en open landschap op fietsafstand is een van de sterke punten van wonen in deze stad.
Zorg voor het park
Oude bomen vragen onderhoud, en dat betekent dat er soms delen zijn afgezet of dat er wordt gekapt. Dat leidt bijna altijd tot discussie in de stad, wat laat zien hoezeer bewoners aan het park hechten. Meld schade, losse takken of kapot straatmeubilair via het meldpunt openbare ruimte, dan wordt het opgepakt.
De bomen en hun verhaal
In een park dat eeuwen oud is, staan bomen die generaties hebben meegemaakt. Beuken, eiken en lindes langs de lanen, met enkele exemplaren die als monumentale boom zijn aangemerkt. Oude bomen zijn kwetsbaar voor droogte, ziekten en verdichting van de bodem door voetgangers en verkeer, en daarom worden er soms delen afgezet of wordt er gekapt. Dat gebeurt niet lichtvaardig, want een boom van tweehonderd jaar vervang je niet met een nieuwe aanplant. Voor een park betekent onderhoud daarom vooral vooruitkijken.
Evenementen in het park
In de zomer wordt de Hout gebruikt voor activiteiten, van muziek en theater tot sportevenementen en buurtinitiatieven. Voor een stadspark is dat een dubbele rol, want een druk evenement betekent slijtage aan het gras en de bodem. De gemeente weegt dat af bij het verlenen van vergunningen. Voor bezoekers is het vooral prettig, want een concert of een voorstelling tussen oude bomen op een zomeravond is iets wat geen zaal kan evenaren.
